Filistin’in Tarım Sektöründeki Kaybı 103 Milyon Doları Aştı
Filistin Tarım Bakanlığı, 2025 yılını kapsayan raporunda İsrail’in tarım sektörüne yönelik ihlallerinin “emsalsiz bir seviyeye” ulaştığını duyurdu. İşgal ordusu ve yerleşimcilerin sistematik saldırıları sonucu doğrudan ekonomik kaybın 103 milyon doları aştığı belirtilirken, 90 binden fazla zeytin ağacının yok edildiği belgelendi.
Filistin Tarım Bakanlığı, İsrail’in Batı Şeria’daki tarımsal faaliyetlere yönelik müdahalelerini ve verdiği zararları belgeleyen kapsamlı 2025 yılı raporunu kamuoyuyla paylaştı. Rapor, sahadaki durumun münferit olaylardan öte, Filistin halkının gıda güvenliğini ve toprağa bağlılığını hedef alan “sistematik bir devlet politikası” olduğunu ortaya koydu.
Organize Suç ve Sistematik İmha
Bakanlık tarafından yayımlanan raporda, 2025 yılında yaşananların yalnızca maddi hasar olarak nitelendirilemeyeceği, bunun Filistin tarımı için “varoluşsal bir tehdit” oluşturduğu vurgulandı. Rapora göre ihlaller, İsrail ordusunun koruması altında ve yasa dışı yerleşimci grupların aktif katılımıyla gerçekleşti.
Saha ekiplerinin GPS koordinatları, fotoğraflar ve resmi tutanaklarla belgelediği verilere göre; tarım arazilerinin buldozerlerle tahrip edilmesi, yakılması ve çiftçilerin kendi topraklarına girişinin engellenmesi, kırsal kesimdeki yoksulluğu ve işsizliği derinleştirdi. Özellikle Filistin köylerinin çeperlerine kurulan 133 sömürgeci hayvancılık merkezi, tarım arazilerinin gasp edilmesinde kilit rol oynadı.
2025 Yılı Bilançosu: Ağır Ekonomik Yıkım
Bakanlık verilerine göre, 2025 yılında Batı Şeria tarım sektörünün uğradığı doğrudan ekonomik kayıp 103 milyon ABD dolarını aştı. Bu rakamın üretim zincirindeki aksamalar, gıda fiyatlarındaki artış ve kırsal gelir kaybı gibi dolaylı etkileri kapsamadığı, tablonun gerçekte çok daha vahim olduğu belirtiliyor.
Raporun detaylarında öne çıkan çarpıcı veriler ise şöyle:
- Zeytin Ağaçlarına Kıyım: Hedef alınan ürünlerin başında Filistin’in kültürel mirası zeytin geldi. El Halil, Ramallah, Nablus, Cenin ve Salfit başta olmak üzere toplam 91.933 zeytin ağacı söküldü, yakıldı veya kırıldı. Saldırıların asırlık ağaçları da hedef alması, “kültürel mirası yok etme girişimi” olarak nitelendirildi.
- Su Kaynaklarına Sabotaj: Kuyuların tahribi, sulama ağlarının sabote edilmesi ve su kaynaklarına el konulması sonucu 1,58 milyon dolarlık zarar oluştu.
- Altyapı ve Ekipman: Seralar, tarım makineleri ve tarımsal yollara verilen zararın boyutu 2,57 milyon dolar olarak hesaplandı.
- Hayvancılık ve Arıcılık: Eriha ve Nablus başta olmak üzere 5.236 koyun çalındı veya telef edildi (1,77 milyon dolar kayıp). Arıcılık sektöründe ise kovanların tahribiyle 154 bin dolarlık zarar meydana geldi.
Uluslararası Topluma Acil Çağrı
Filistin Tarım Bakanlığı, raporun sonuç bölümünde yaşananları “organize suç” ve Cenevre Sözleşmeleri başta olmak üzere uluslararası insancıl hukukun ağır ihlali olarak tanımladı.
Bakanlık, Birleşmiş Milletler ve uluslararası topluma çağrıda bulunarak; Filistinli çiftçilerin korunması, cezasızlık politikasının sona erdirilmesi ve özellikle zeytin ile su sektörlerine yönelik rehabilitasyon programlarının desteklenmesi için acil eylem planı talep etti.
Kaynak: WAFA
